ΕΡΓΑΤΙΚΗ ΕΞΟΥΣΙΑ

Στο πλαίσιο αυτό δρομολογήθηκαν και υλοποιήθηκαν μια σειρά από αντιλαϊκές μεταρρυθμίσεις που είχαν ως στόχο τη μείωση του λεγόμενου μη μισθολογικού κόστους, την παραπέρα εμπορευματοποίηση του κρατικού τομέα Υγείας, την ενίσχυση της επιχειρηματικής δράσης, ως απαραίτητες προϋποθέσεις για την τόνωση της ανταγωνιστικότητας και την ανάκαμψη των καπιταλιστικών κερδών.

Αυτή την πολιτική θα συνεχίσει, σύμφωνα με τις εξαγγελίες της, και η νέα συγκυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ, πατώντας πάνω στις αντιλαϊκές αναδιαρθρώσεις της προηγούμενης αστικής κυβέρνησης και σχεδιάζοντας νέες στην ίδια κατεύθυνση. Κι αυτό διότι η ουσία, το περιεχόμενο και οι στόχοι της αστικής πολιτικής δεν αλλάζουν, επειδή άλλαξε η κυβέρνηση που τη διαχειρίζεται. Αλλωστε συχνά πυκνά τα στελέχη της το επιβεβαιώνουν, λέγοντας ότι «το κράτος έχει συνέχεια», δηλαδή το αστικό κράτος το οποίο υπηρετεί τα συμφέροντα του κεφαλαίου.

Στο έργο αυτό σταθεροί αρωγοί και στυλοβάτες είναι - μεταξύ άλλων - οι αστοί επιστήμονες που θέτουν τις γνώσεις τους στην υπηρεσία του κεφαλαίου, ανεξάρτητα από το ποιος είναι ο διαχειριστής της κυβερνητικής εξουσίας.

Γι' αυτό και τα διάφορα αστικά επιστημονικά κέντρα μελετών, ινστιτούτα, οργανισμοί, αλλά και ιατρικοί σύλλογοι, επιστημονικές ιατρικές εταιρείες, πανεπιστήμια, με ένα τμήμα των καθηγητών τους προτείνουν διάφορες λύσεις για τα προβλήματα του χώρου της Υγείας, πολλές φορές και διαφορετικές μεταξύ τους, που το ενοποιητικό τους στοιχείο είναι ότι δεν ξεφεύγουν ρούπι από τη ράγα της στρατηγικής που εξυπηρετεί τα συμφέροντα των μονοπωλίων.

Γι' αυτό και πίσω από τον δήθεν ουδέτερο «επιστημονικό μανδύα» αυτών των προτάσεων ή ακόμα και τον φαινομενικά «φιλολαϊκό» χαρακτήρα ορισμένων από αυτών, δεν μπορεί να κρυφτεί τοβαθύτατα αντιδραστικό και επικίνδυνο περιεχόμενο της αστικής επιστήμης, αναδίνοντας τη δυσωδία του σάπιου εκμεταλλευτικού συστήματος που αυτή υπηρετεί, του καπιταλισμού.

Για παράδειγμα, οι συνεχείς δραστικές περικοπές στον Κανονισμό Παροχών του ΕΟΠΥΥ για εξετάσεις, φάρμακα, υγειονομικό υλικό έγιναν με εργαλείο τα «επιστημονικά θεραπευτικά πρωτόκολλα και τις κατευθυντήριες οδηγίες» και τα πορίσματα των διάφορων «επιστημονικών επιτροπών». Είναι αυτοί οι «εγνωσμένου κύρους» επιστήμονες που βεβαίωσαν ότι δεν χρειάζεται οι γυναίκες κάτω των 21 ετών να κάνουν Test Pap, γιατί είναι λίγες οι περιπτώσεις εμφάνισης του καρκίνου σε αυτές τις ηλικίες!!!

Αφορμή για να αναφερθούμε σε αυτά αποτέλεσε το άρθρο («Τα ΝΕΑ», 4-5/4/2015) του Γ. Τούντα, πρώην προέδρου του ΕΟΦ (επί συγκυβέρνησης ΝΔ - ΠΑΣΟΚ), καθηγητή της Ιατρικής Σχολής και διευθυντή του Κέντρου Μελετών Υπηρεσιών Υγείας της Ιατρικής Σχολής Αθηνών, στο οποίο παρουσιάζει προτάσεις-μέτρα για την «αντιμετώπιση των χρόνιων παθογενειών του ΕΣΥ». Ας δούμε ορισμένες πλευρές:

1) Ακρογωνιαίος λίθος της αστικής στρατηγικής είναι ότι το δικαίωμα του λαού σε σύγχρονες, δημόσιες και δωρεάν υπηρεσίες Υγείας αποτελεί κόστος - εμπόδιο για την κερδοφορία των μονοπωλίων. Γι' αυτό πρέπει το αστικό κράτος συνεχώς να βρίσκει τρόπους να το μειώνει προκειμένου να εξασφαλίζεται η ανταγωνιστικότητά τους.

Αυτή είναι η βάση που όλοι μαζί, ΕΕ, αστικές κυβερνήσεις, αστοί επιστήμονες συμφωνούν και υποστηρίζουν την εφαρμογή πολιτικών συνεχούς δραστικής μείωσης των κρατικών δαπανών για παροχές Υγείας - Πρόνοιας και Φαρμάκου, κρύβοντας αυτήν τη συμφωνία τους πίσω από δήθεν «φιλολαϊκές κορόνες», για να έχει μεγαλύτερη διεισδυτικότητα στις λαϊκές μάζες.

Για παράδειγμα, στο προαναφερθέν άρθρο του Γ. Τούντα αναφέρεται: «(...)η χρηματοδότηση του ΕΣΥ θα πρέπει να προέρχεται από τον κρατικό προϋπολογισμό (...)», ενώ ταυτόχρονα προτείνεται «η κατάργηση των εισφορών υγείας». Παρόμοιοι προβληματισμοί υπάρχουν και στον ΣΥΡΙΖΑ.

Θα μπορούσε κανείς να υποθέσει πως πρόκειται για πρόταση σε φιλολαϊκή κατεύθυνση. Είναι όμως έτσι;

Συνεχίζοντας παρακάτω, το τοπίο ξεδιαλύνεται.

Η πρόταση για κατάργηση των εισφορών υγείας στα ασφαλιστικά ταμεία συμπληρώνεται από την αιτιολογική φράση: «Προκειμένου να ενισχυθεί σημαντικά η ανταγωνιστικότητα της εγχώριας οικονομίας». Δηλαδή αυτό που νοιάζει τον κ. καθηγητή είναι ότι με την κατάργηση των εισφορών (στις οποίες συμπεριλαμβάνονται και οι εργοδοτικές), θα μειωθεί κι άλλο «το μη μισθολογικό κόστος», που είναι ένας από τους απαραίτητους όρους για την «ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της εγχώριας οικονομίας». Με άλλα λόγια, τον νοιάζει πώς οι εργαζόμενοι θα «στοιχίζουν» όλο και λιγότερο στους εργοδότες, προκειμένου να τονώνεται η ανταγωνιστικότητα και η κερδοφορία των μονοπωλίων που δρουν στην Ελλάδα.

Επίσης η απλή αναφορά στη χρηματοδότηση από τον κρατικό προϋπολογισμό φυσικά και δεν έχει το περιεχόμενο της πλήρους κάλυψης των σύγχρονων λαϊκών αναγκών για δωρεάν υπηρεσίες Υγείας, όπως διεκδικεί το ταξικό εργατικό κίνημα, αλλά προσδιορίζεται ως εκείνο το επίπεδο που «θα εξασφαλίζει την εξοικονόμηση πόρων (...) από την καθιέρωση ενός βασικού πακέτου παροχών», όπως διευκρινίζεται στη συνέχεια του άρθρου. Δηλαδή δραστικός περιορισμός του μέρους των δωρεάν παροχών από το κράτος στο ελάχιστο δυνατό επίπεδο για όλους και αύξηση αυτών που παρέχονται σε ανταποδοτική βάση, μέσω πληρωμών από τα λαϊκά στρώματα.

Τα παραπάνω είναι αντίστοιχα με τις προτάσεις κι άλλων επιστημόνων, όπως του πρώην προέδρου του ΕΟΠΥΥ Δ. Κοντού, ο οποίος είχε προτείνει «ως εναλλακτική πηγή χρηματοδότησης του ΕΣΥ τον κοινωνικό φόρο», κάτι που στη βασική του κατεύθυνση υιοθετείται και από τη συγκυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ. Δηλαδή, ανεξαρτήτως ονομασίας, πάλι το φέσι στο λαό.

Αυτό σημαίνει σταθερή και ραγδαία μείωση της κρατικής χρηματοδότησης των δημόσιων μονάδων Υγείας και προώθηση της λειτουργίας τους σαν «οικονομικά αυτοτελείς μονάδες», δηλαδή όλο και πιο πολύ η λειτουργία τους να γίνεται με όρους επιχείρησης, που από τη μια προσπαθεί να μειώνει τα έξοδά της και από την άλλη να αυξάνει τα έσοδά της.

Μέσο για αυτό - ανάμεσα σε άλλα - είναι κι αυτό που προτείνει ο κ. καθηγητής: «Η αναθεώρηση των εργασιακών σχέσεων των εργαζομένων και η αλλαγή του τρόπου αμοιβών τους». Δηλαδή η αντικατάσταση των σταθερών και μόνιμων εργασιακών σχέσεων με ελαστικές μορφές κάθε είδους, η σύνδεση των μισθών με τα έσοδα και τον τζίρο του κάθε νοσοκομείου. Οπως ακριβώς γίνεται σε όλες τις καπιταλιστικές επιχειρήσεις που οργανώνουν τη λειτουργία τους με κριτήριο την επίτευξη του μέγιστου κέρδους.

Για παράδειγμα, η επέκταση του καθεστώτος στελέχωσης των νοσοκομείων με επικουρικό και εποχιακό προσωπικό, που εφαρμόζεται εδώ και χρόνια, και που προωθείται και από τη νέα συγκυβέρνηση, εντάσσεται σε αυτήν την κατεύθυνση, μιας και οι μισθοί αυτών των εργαζομένων δεν καλύπτονται από τον κρατικό προϋπολογισμό, αλλά από τα έσοδα του κάθε νοσοκομείου.

Με αυτά τα αντιδραστικά επιχειρήματα δηλητηριάζονται οι συνειδήσεις των νέων επιστημόνων (γιατροί, νοσηλευτές κ.λπ.), από τα Πανεπιστήμια και τα ΤΕΙ ακόμα. Να ασκούν δηλαδή το επάγγελμά τους αντιμετωπίζοντας τον ασθενή ως πελάτη και με γνώμονα πώς θα εξασφαλίσουν έσοδα, κέρδη και πελατεία για το νοσοκομείο, για να εξασφαλίσουν κι αυτοί με τη σειρά τους τη θέση και το μισθό τους.

Στη βάση του «κόστους - οφέλους», που υλοποιήθηκε το προηγούμενο διάστημα και προτείνεται επίσης και στο προαναφερθέν άρθρο, είναι η παραπέρα προώθηση των συγχωνεύσεων και του κλεισίματος νοσοκομειακών μονάδων, τμημάτων και κλινικών.

3) Προμετωπίδα της αστικής πολιτικής και επιστήμης είναι η προβολή του αναντικατάστατου και κομβικού ρόλου του ιδιωτικού τομέα Υγείας.

Μάλιστα, προβάλλεται, όπως διαβάζουμε και στο συγκεκριμένο άρθρο, από τη σκοπιά της «καθοριστικής συμβολής του στη βελτίωση του κρατικού τομέα Υγείας λόγω του ανταγωνισμού», αφήνοντας έτσι να εννοείται ότι ωφελείται ο ίδιος ο λαός και οι ανάγκες του τελικά από την επιχειρηματική δράση και στο χώρο της Υγείας, ενώ ουσιαστικά το μόνο που υπηρετείται είναι η κερδοφορία των επιχειρηματικών ομίλων.

Η ίδια η ζωή το επιβεβαιώνει.

Για παράδειγμα, η γιγάντωση του ιδιωτικού τομέα Υγείας, ακόμα από τη δεκαετία του 1980, όχι απλά δεν βελτίωσε την κατάσταση στο χώρο της Δημόσιας Υγείας, αντίθετα ενισχύθηκε και πάτησε ακριβώς πάνω στο έδαφος των υπαρκτών προβλημάτων και ελλείψεων του δημόσιου τομέα, που χρόνο με το χρόνο οξύνονταν.

Το ίδιο γίνεται και στις σημερινές συνθήκες. Για παράδειγμα, προβάλλεται και προτείνεται «η αξιοποίηση δημόσιων υποδομών που είναι ανεκμετάλλευτες για κερδοφόρες επενδύσεις π.χ. στον ιατρικό τουρισμό». Δηλαδή, νέα και περισσότερα πεδία κερδοφορίας για τα μονοπώλια στο χώρο της Υγείας, αλλά και νέοι τομείς επιχειρηματικής δραστηριότητας για ένα μέρος των εμπορευματοποιημένων κρατικών μονάδων.

Φυσικά, αυτές οι «ανεκμετάλλευτες υποδομές» υπάρχουν όχι γιατί «περισσεύουν» για τις λαϊκές ανάγκες, αλλά γιατί η ανάπτυξη και στελέχωσή τους από το αστικό κράτος δεν χωράει στις σύγχρονες ανάγκες του κεφαλαίου. Τα σημερινά πλαίσια της καπιταλιστικής οικονομίας υπαγορεύουν το δημόσιο σύστημα Υγείας να λειτουργεί ακόμα περισσότερο με ιδιωτικοοικονομικά κριτήρια, στο έδαφος του ανταγωνισμού του με τον αμιγώς ιδιωτικό επιχειρηματικό τομέα.

Ο λαός έτσι αναγκάζεται να βάζει ολοένα και πιο βαθιά το χέρι στην τσέπη για την υγεία του, είτε στον ιδιωτικό είτε στον εμπορευματοποιημένο κρατικό τομέα.

Στη βάση αυτής της αντίθεσης χρειάζεται οι εργατικές λαϊκές μάζες να σκεφτούν και να οργανώσουν την πάλη τους.

Να σκεφτούν με κριτήριο ότι σήμερα υπάρχουν όλες οι υλικές προϋποθέσεις (υποδομές, εξειδικευμένο προσωπικό, επίπεδο επιστήμης και τεχνολογίας) που καθιστούν ρεαλιστικό το στόχο της πλήρους και δωρεάν ικανοποίησης των σύγχρονων λαϊκών αναγκών στην πρόληψη, τη θεραπεία και την αποκατάσταση της υγείας.

Γι' αυτό απαιτείται το εργατικό λαϊκό κίνημα να απορρίψει τα παραπάνω αντιδραστικά μέτρα που στηρίζουν μια ανάπτυξη εχθρική για το λαό. Να απαιτήσει εδώ και τώρα καθολικές, σύγχρονες και απολύτως δωρεάν υπηρεσίες Υγείας για όλους, πλήρη ανάπτυξη, στελέχωση με μόνιμο προσωπικό και εξοπλισμό όλων των κρατικών μονάδων πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας περίθαλψης, κατάργηση κάθε μορφής επιχειρηματικής δράσης.

Σε αυτό το μετερίζι, πλάι στους εργάτες, τους ανέργους, τους συνταξιούχους πρέπει να πάρουν τη θέση τους οι φοιτητές, οι εργαζόμενοι επιστήμονες υγειονομικοί, θέτοντας τις γνώσεις και την επιστήμη τους στην υπηρεσία των λαϊκών αναγκών και συμφερόντων.

Να πουν στις σημερινές συνθήκες το δικό τους «Κι όμως η Γη γυρίζει» σε όλους αυτούς που, είτε από καθέδρας είτε όχι, πασχίζουν για να μείνουν ασάλευτα τα πράγματα υπέρ των εκμεταλλευτών του λαού!

Η ανάγκη αυτή επιβεβαιώθηκε ακόμα πιο έντονα την περασμένη εβδομάδα, μετά το λεγόμενο κοινωνικό διάλογο, τον οποίο έστησε το υπουργείο Εργασίας με τη συμμετοχή των εργοδοτικών ενώσεων και της πλειοψηφίας της ΓΣΕΕ. Τι προέκυψε από αυτόν το διάλογο; Οτι μετά την πρώτη υπαναχώρηση της κυβέρνησης από την προεκλογική της δέσμευση να επαναφέρει άμεσα και με νόμο τον κατώτερο μισθό στα 751 ευρώ και όλο το νομοθετικό πλαίσιο για τις συλλογικές διαπραγματεύσεις, τώρα, μέσω του «διαλόγου», η προοπτική αυτή γίνεται ακόμα πιο μακρινή και αβέβαιη.

Ουσιαστικά, η νομοθέτηση εκ μέρους της κυβέρνησης έστω και των ελάχιστων που υποσχέθηκε προεκλογικά στους εργαζόμενους, παραπέμπεται στο αόριστο μέλλον και ρίχνεται στις μυλόπετρες της διαπραγμάτευσης με τους «κοινωνικούς εταίρους». Τώρα, το υπουργείο Εργασίας εγκαταλείπει μεθοδικά και προμελετημένα ακόμα και τη μετεκλογική του θέση για σταδιακή αποκατάσταση του κατώτερου μισθού σε δύο φάσεις μέχρι τον Ιούνη του 2016 και την άμεση επαναφορά ολόκληρου του καθεστώτος των συλλογικών διαπραγματεύσεων.

Απ' αυτή την άποψη είναι χαρακτηριστική η τοποθέτηση του υπουργού Εργασίας Π. Σκουρλέτημετά την τριμερή συνάντηση, ο οποίος σημείωσε σε ανακοίνωση: «Το σχετικό Σχέδιο Νόμου αναμένεται να διαμορφωθεί στην τελική μορφή του τις επόμενες ημέρες. Στο πλαίσιο της διαδικασίας διαβούλευσης, το Σχέδιο Νόμου θα αποσταλεί στην ΟΚΕ (σ.σ. αύριο Δευτέρα) για γνωμοδότηση και στη συνέχεια προς ψήφιση στη Βουλή».

Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι οι μέχρι τώρα διαρροές της κυβέρνησης, η ίδια η επιστολή προς τους «κοινωνικούς εταίρους» και τα θέματα που έθετε ήταν στην καλύτερη περίπτωση προτάσεις του υπουργείου Εργασίας, αλλά όχι το σχέδιο νόμου που αναμένεται να πάει στη Βουλή. Αυτό που θα πάει (αν και όταν πάει, αφού κι αυτό δεν είναι ξεκάθαρο ακόμα...), θα είναι τελικά το αποτέλεσμα της «διαβούλευσης» με τους εργοδότες.

Ακόμα πιο αποκαλυπτική ως προ αυτό ήταν η «Αυγή», η οποία την επομένη έγραφε στον τίτλο του ρεπορτάζ για την τριμερή συνάντηση: «Με διαπραγματεύσεις η επαναφορά του κατώτατου μισθού». Και προσέθετε χαρακτηριστικά για να μην υπάρχουν αμφιβολίες: «Συνδικάτα και εργοδότες θα αποφασίσουν για το βηματισμό προς τα 751 ευρώ. Καταθέτουν προτάσεις μέχρι την προσεχή Δευτέρα...».

Κατά συνέπεια, η παρέμβαση των συνδικάτων στη διάρκεια του «διαλόγου» στο υπουργείο Εργασίας και η καταγγελία ότι αυτός υπηρετεί τις μεθοδεύσεις της κυβέρνησης και των εργοδοτών να πετάξουν ξανά ψίχουλα στους εργαζόμενους, δεν ήταν μόνο δίκαιη, αλλά και επιβεβλημένη. Οχι μόνο επειδή η διαχρονική πείρα των λεγόμενων κοινωνικών διαλόγων έδειξε ότι αυτοί ήταν πάντα σε βάρος των εργατικών συμφερόντων, αλλά και επειδή για άλλη μια φορά οι εργαζόμενοι βρίσκονται αντιμέτωποι με την ίδια μεθόδευση, όπως με το Ασφαλιστικό το 2010 και με τα Εργασιακά το 2012.

Στην πρώτη περίπτωση, το αποτέλεσμα του «διαλόγου για το Ασφαλιστικό» ήταν το έκτρωμα του αντιασφαλιστικού νόμου 3863 (αύξηση των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης, δραματική περικοπή των συντάξεων κ.ά.).

Στη δεύτερη περίπτωση, αφού καθησύχασαν τους εργαζόμενους με τον «κοινωνικό διάλογο» και το «κοινό πλαίσιο» εργοδοτών - συνδικαλιστικής πλειοψηφίας, ήρθε η κυβέρνηση Παπαδήμου να εγκρίνει και να εκδώσει την ΠΥΣ 6/2012 για τα Εργασιακά (κατώτατος μισθός 586 και 511 ευρώ, πάγωμα «ωριμάνσεων» κ.ά.). Και στη μια και στην άλλη περίπτωση, επρόκειτο για μεθόδευση με τραγικά αποτελέσματα για τα εργατικά συμφέροντα.

Η μεθόδευση αυτή είναι επικίνδυνη και για έναν πρόσθετο λόγο. Διότι η συγκυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ δίνει για άλλη μια φορά βήμα στους εργοδότες, και κυρίως στον ΣΕΒ - όπως άλλωστε έκαναν και όλες οι μέχρι τώρα κυβερνήσεις - να προβάλλουν τις δικές τους αξιώσεις, τα δικά τους ταξικά συμφέροντα, σε βάρος των εργαζομένων και των λαϊκών στρωμάτων.

Ετσι, όπως ήταν αναμενόμενο, βιομήχανοι, τραπεζίτες, μεγαλοξενοδόχοι, μεγαλέμποροι πήραν την «πάσα» του «κοινωνικού διαλόγου» και ζητάνε και τα ρέστα από τους εργαζόμενους, μπροστά στο ενδεχόμενο να καταθέσει η κυβέρνηση νομοσχέδια για τον κατώτατο μισθό και τις συλλογικές διαπραγματεύσεις.

Ετσι, αμέσως μετά την τριμερή και αφού νουθετεί το υπουργείο Εργασίας με προτροπές όπως«περιμένουμε να υπάρξει ουσιαστικός διάλογος και υιοθέτηση ρεαλιστικών λύσεων, χωρίς προειλημμένες αποφάσεις», ο εκτελεστικός αντιπρόεδρος του ΣΕΒ, Κ. Μπίτσιος κάνει καθαρό ότι«η θεσμοθέτηση υψηλότερων αμοιβών και άλλων αμφιλεγόμενων διοικητικών μέτρων μπορεί να διογκώσει περαιτέρω την αδήλωτη εργασία και εισφοροδιαφυγή. Αυτό είναι εις βάρος τόσο των δημόσιων οικονομικών και της υγείας των Ταμείων, όσο και της ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων και της οικονομίας».

Η ανταγωνιστικότητα, όμως, των καπιταλιστικών επιχειρήσεων είναι επιδίωξη και της κυβερνητικής πολιτικής. Από αυτήν τη σκοπιά, η υπόθεση του «διαλόγου» πάει γάντι στην τακτική της κυβέρνησης, αφού της δίνει το αναγκαίο άλλοθι να χρονοτριβεί και τελικά να υπαναχωρεί από τις «κουτσές» προεκλογικές της εξαγγελίες, στο όνομα του να προσαρμοστούν τα νομοθετήματα καλύτερα στην ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων και να αποσπάσει τη σύμφωνη γνώμη των εργοδοτών.

Να, γιατί μιλάμε για μεθόδευση εκ μέρους της κυβέρνησης, που έχει στραμμένο το βλέμμα της και στα παζάρια με τους δανειστές, αφού τα Εργασιακά και το Ασφαλιστικό θεωρούνται από τα «καυτά» ζητήματα στις διαπραγματεύσεις για τις δόσεις. Ανάλογες, όμως, είναι οι αιτιάσεις και των υπόλοιπων εργοδοτικών οργανώσεων, που απ' ό,τι φαίνεται με το «διάλογο έρχεται η όρεξη»! Ετσι, ο εκπρόσωπος των μεγαλοξενοδόχων, Γ. Ρέτσος, έθεσε και πάλι ζήτημα για παραπέρα μείωση των εργοδοτικών εισφορών, τις οποίες θεωρεί υψηλές και έκανε γνωστό ότι στην ΟΚΕ ο ΣΕΤΕ θα πάει με τις δικές του προτάσεις - αξιώσεις.

Στο ίδιο πνεύμα, ο πρόεδρος της ΓΣΕΒΕΕ, Γ. Καββαθάς, δήλωσε ανοιχτά πως «η όποια παρέμβαση της πολιτείας μόνο αρνητικά αποτελέσματα μπορεί να έχει. Υπάρχουν θέματα που συζητήσαμε σήμερα, όπως είναι οι ωριμάνσεις που θα φέρουν μια μεγάλη αύξηση στο μισθολογικό κόστος, είναι μεγάλη κουβέντα και γι' αυτό θα πρέπει να είναι αποτέλεσμα συλλογικής διαπραγμάτευσης των εταίρων. Το θέμα του ΟΜΕΔ είναι ένα μεγάλο ζήτημα...».

Από κοντά και η τοποθέτηση της ΕΣΕΕ, της οποίας ο πρόεδρος, Β. Κορκίδης, παρουσίασε τις θέσεις των μεγαλεμπόρων που αντιμάχονται και τη νομοθετική επαναφορά των «ωριμάνσεων», δίνοντας πάσα στην κυβέρνηση, αλλά και βάζοντας σοβαρές ενστάσεις για την επαναφορά της λειτουργίας του ΟΜΕΔ σύμφωνα με το προηγούμενο καθεστώς.

Στην πραγματικότητα και παρά τα «πλατιά χαμόγελα» και τους ύμνους στον «κοινωνικό διάλογο», οι εκπρόσωποι των εργοδοτών δεν έκαναν βήμα πίσω από τις δικές τους αξιώσεις. Το αντίθετο συνέβη. Για μια ακόμη φορά νομιμοποιήθηκαν να προβάλλουν και νέα αιτήματα σε βάρος της εργατικής τάξης. Σε αυτό το πλαίσιο γίνονται φανερές και οι ευθύνες της πλειοψηφίας της ΓΣΕΕ, που υπήρξε διαχρονικά θαμώνας των «κοινωνικών διαλόγων», συμβάλλοντας να αναπαράγεται ο αστικός μύθος τού «όλοι μαζί θα ξεπεράσουμε την κρίση». Λες και δεν είναι το κεφάλαιο και οι καπιταλιστές που πάνε να φορτώσουν στους εργαζόμενους την ανάκαμψη της κερδοφορίας τους, όπως τους φόρτωσαν την κρίση!

Να, γιατί λέμε ότι οι εργαζόμενοι δεν πρέπει να πέσουν θύματα των μεθοδεύσεων που στήνονται από την κυβέρνηση και τους εργοδότες, αλλά να οργανώσουν άμεσα την πάλη τους, διεκδικώντας από την κυβέρνηση τώρα με νόμο να επαναφέρει τον κατώτερο μισθό στα 751 ευρώ ως βάση των διαπραγματεύσεων με την εργοδοσία και να αποκαταστήσει το πλαίσιο των συλλογικών διαπραγματεύσεων. Ενας τέτοιος αγώνας θα έχει προοπτική, όσο περισσότερο συνδέεται με την πάλη για ανάκτηση των απωλειών από την περίοδο της κρίσης, ξήλωμα του αντεργατικού αντιλαϊκού πλαισίου και ικανοποίηση των σύγχρονων λαϊκών αναγκών.

ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ

Από το ταξίδι του πρωθυπουργού, Αλ. Τσίπρα, στη Μόσχα, δύο ζητήματα αναδείχτηκαν ως επιτυχίες της ελληνικής κυβέρνησης μέσα από την αναθέρμανση των σχέσεων Ελλάδας - Ρωσίας: Η προοπτική «λύσης» για την εξαγωγή ελληνικών αγροτικών προϊόντων στη Ρωσία και η εξαγγελία για την κατασκευή ενός «ελληνικού αγωγού» για τη μεταφορά ρωσικού φυσικού αερίου από τα ελληνοτουρκικά σύνορα, διαμέσου Ελλάδας και Βαλκανίων, στην Κεντρική Ευρώπη.

Τις μέρες που ακολούθησαν την επίσκεψη Τσίπρα και της ελληνικής αντιπροσωπείας στο Κρεμλίνο, η κυβέρνηση φρόντισε να συντηρήσει το κλίμα επιτυχίας, δείχνοντας ότι κινούνται όλες οι απαραίτητες διαδικασίες, για να ξεκινήσει άμεσα η υλοποίηση των συμφωνηθέντων, άρα και τα «οφέλη» για τη χώρα. Πολλά γράφτηκαν για τα αποτελέσματα της συνάντησης στον αστικό Τύπο. Σε κάθε περίπτωση, ανεξάρτητα από την έκβαση των εν λόγω διεργασιών, η «γεωπολιτική δυναμική» για την οποία μιλά η κυβέρνηση, παρουσιάζοντάς την ως «ατού» για την αναβάθμιση της εγχώριας αστικής τάξης στα παζάρια με τους «εταίρους» της και με άλλα ιμπεριαλιστικά κέντρα, στην πραγματικότητα εμπλέκει όλο και πιο βαθιά τους εργαζόμενους και το λαό στους οξυνόμενους ενδοϊμπεριαλιστικούς ανταγωνισμούς και τους επικίνδυνους ιμπεριαλιστικούς σχεδιασμούς στην ευρύτερη περιοχή.

Στο θέμα του εμπάργκο της Ρωσίας στα αγροτικά προϊόντα (στο οποίο έχει προχωρήσει η Μόσχα ως απάντηση στις κυρώσεις της ΕΕ εναντίον της), κατά τη συνάντηση του υπουργού Παραγωγικής Ανασυγκρότησης, Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Π. Λαφαζάνη, και του αναπληρωτή υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης, Βαγγέλη Αποστόλου, με ροδακινοπαραγωγούς, αποφασίστηκε να μεταβεί στη Μόσχα αντιπροσωπεία της κυβέρνησης, μαζί με εκπροσώπους παραγωγών, προκειμένου να αναζητηθούν τρόποι ανάπτυξης των εξαγωγών ροδάκινων και άλλων ελληνικών αγροτικών προϊόντων στη ρωσική αγορά. Επισημάνθηκε, δε, ότι αναζητούνται προτάσεις οι οποίες θα μπορούσαν σε συμφωνία με τη ρωσική πλευρά να επιτρέψουν τη νόμιμη εξαγωγή των ελληνικών ροδάκινων στη Ρωσία την τρέχουσα περίοδο.

Το γεγονός ότι συνεχίζονται να αναζητούνται «προτάσεις» μαρτυρά ότι η συμφωνία για δημιουργία μεικτών ελληνορωσικών επιχειρήσεων, ως όχημα παράκαμψης του εμπάργκο, δεν αποτελεί ουσιαστική λύση, ούτε για τους αγρότες ούτε για τις εξαγωγικές επιχειρήσεις, όπως με τυμπανοκρουσίες παρουσίασε η κυβέρνηση. Η επιλογή των κοινοπραξιών σημαίνει ότι τα ελληνικά αγροτικά προϊόντα θα μεταφέρονται ως πρώτη ύλη στη Ρωσία, όπου εκεί θα γίνεται η επεξεργασία, συσκευασία και κυκλοφορία των προϊόντων στην αγορά. Δεν πρόκειται, δηλαδή, για εξαγωγή ελληνικών προϊόντων, αλλά για παραγωγή ρωσικών προϊόντων με ελληνική πρώτη ύλη. Ετσι, όμως, ακόμα και με όρους «επιχειρηματικότητας» ή εμπορικού ισοζυγίου, η ελληνική καπιταλιστική οικονομία δε θα έχει αξιοσημείωτα οφέλη, πέρα από την εποχική διάθεση της αγροτικής παραγωγής...

Αντίθετα, η συγκεκριμένη συμφωνία λειτουργεί υπέρ του ρωσικού κεφαλαίου - άλλωστε, πρόταση της Μόσχας ήταν η δημιουργία ελληνορωσικών κοινοπραξιών, ενώ αντίστοιχες κοινοπραξίες στην αγροτική παραγωγή, κερδοφόρες για τους επιχειρηματικούς της ομίλους, προωθεί ήδη η Ρωσία και με επιχειρήσεις άλλων χωρών (π.χ. Πορτογαλία).

Στόχος της ελληνικής πλευράς ήταν, σύμφωνα με πληροφορίες, η Μόσχα να συμφωνήσει σε εξαίρεση από τη λίστα των αντιμέτρων ενός διευρυμένου αριθμού ελληνικών προϊόντων προς εξαγωγή, επιλογή η οποία προβλέπεται και από τον κανονισμό του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου. Ωστόσο, η ρωσική πολιτική ηγεσία δεν είναι διατεθειμένη να διαφοροποιήσει την πολιτική της για μία χώρα της ΕΕ, η οποία μάλιστα πρόσφατα ψήφισε «κανονικότατα» υπέρ της επιμήκυνσης των κυρώσεων, παρά τις αντίθετες «κορόνες»... Αντίστοιχα, μια σειρά αξιωματούχοι της ΕΕ και κρατών - μελών της, αφενός «υπενθύμιζαν» το γεγονός ότι «μέχρι στιγμής η Ελλάδα έχει υποστηρίξει όλες τις αποφάσεις που συνδέονται με κυρώσεις», αφετέρου καλούσαν την ελληνική κυβέρνηση να συνεχίζει «να παίζει με βάση τους κοινούς κανόνες», επισημαίνοντας ουσιαστικά ότι το να επιδιώκεται η άρση του εμπάργκο μόνο για τα ελληνικά αγροτικά προϊόντα συνιστά «σπάσιμο» της «ενιαίας ευρωπαϊκής γραμμής»...

Ως προς το θέμα του αγωγού μεταφοράς ρωσικού φυσικού αερίου, η προσπάθεια της συγκυβέρνησης να συντηρήσει ένα κλίμα επιτυχίας πέρασε αυτή τη βδομάδα μέσα από τις δηλώσεις του Π. Λαφαζάνη, ο οποίος δήλωσε την περασμένη Τετάρτη ότι σε ορίζοντα λίγων ημερών αναμένεται να υπογραφεί η καταρχήν συμφωνία με τη ρωσική πλευρά. Ο ίδιος, μάλιστα, λίγες μέρες πριν από το ταξίδι Τσίπρα στη Ρωσία και αμέσως μετά τη δική του επίσκεψη στη Μόσχα, μαζί με το «ζωηρό ενδιαφέρον» της κυβέρνησης για το νέο αγωγό, είχε σπεύσει να ανακοινώσει ότι στους διαγωνισμούς για τα 20 θαλάσσια «οικόπεδα» σε Δ. Ελλάδα και νότια της Κρήτης, για τα εγχώρια κοιτάσματα υδρογονανθράκων, «θα συμμετάσχουν μεγάλες ρωσικές εταιρείες».

Στην πραγματικότητα, ωστόσο, η υπόθεση παραμένει εν πολλοίς στον αέρα, ακόμα και αν πέσουν οι πρώτες υπογραφές. Υπογραφές, άλλωστε, έχουν πέσει στο παρελθόν και για άλλα σχέδια μεταφοράς ρωσικών υδρογονανθράκων, που ωστόσο έμειναν στα χαρτιά, με πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα τον αγωγό Μπουργκάς - Αλεξανδρούπολης, αλλά και τον πιο πρόσφατο αγωγό «South Stream», εναλλακτικό σχέδιο για τον οποίο είναι ο υπό συζήτηση νέος αγωγός.

Η συγκυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ περιμένει να δει στην πράξη την «ένεση» ρευστότητας από τη Ρωσία ως «προκαταβολή», με τη μορφή - όπως λέγεται - ενός ομολόγου, που θα μπορούσε να αποπληρωθεί με τα έσοδα που θα έχει στην πορεία το κράτος από το σχεδιαζόμενο αγωγό, ώστε να την χρησιμοποιήσει - όσο κι αν δημοσίως το απορρίπτει - ως διαπραγματευτικό χαρτί. Κυβερνητικές πηγές, μάλιστα, δεν απέκλειαν μία συνάντηση του Αλ. Τσίπρα με τον Αμερικανό Πρόεδρο, Μπαράκ Ομπάμα, σε συντομότερο χρόνο από τον αναμενόμενο.

Σε κάθε περίπτωση, ο ευρωατλαντικός προσανατολισμός της χώρας δεν αμφισβητείται σε καμία περίπτωση, ούτε άλλωστε ο ρόλος του αμερικανικού παράγοντα, μεταξύ άλλων με τη βάση της Σούδας, τη μερίδα του λέοντος στους εξοπλισμούς, τον ουσιαστικό έλεγχο του εναέριου χώρου, αλλά και τον πρώτο λόγο στην εκμετάλλευση των εγχώριων κοιτασμάτων υδρογονανθράκων (βλ. και τις πρόσφατες προτάσεις του υπουργού Αμυνας, Π. Καμμένου, περί συνεκμετάλλευσης των εγχώριων κοιτασμάτων με τις ΗΠΑ, με την επισήμανση μάλιστα ότι οι Αμερικανοί μπορούν να παράσχουν τη «στρατηγική στήριξη των επενδύσεων» και με «στρατιωτικά μέσα»).

Την ίδια ώρα, είναι δεδομένη η αντίδραση σε αυτά τα σχέδια από πλευράς Γερμανίας, η οποία επιδιώκει την ενίσχυση του λεγόμενου Βόρειου Ρεύματος («Nord Stream») στη μεταφορά ρωσικού φυσικού αερίου στη Δυτική Ευρώπη. Ερώτημα παραμένει και η στάση των ΗΠΑ, που αντέδρασαν μάλλον «χλιαρά» απέναντι στα σχέδια για το νέο αγωγό ρωσικού αερίου, παρόλο που πρωτοστατούν στην καμπάνια περιορισμού και απομόνωσης της Ρωσίας πολύ περισσότερο από τη Γερμανία, η οποία με τη σειρά της επιδιώκει να κρατήσει ζωντανές τις ρωσο-γερμανικές σχέσεις παρ' όλη την αντιπαράθεση στην Ουκρανία.

Πέρα από τις μεσοπρόθεσμες στοχεύσεις της ελληνικής κυβέρνησης, βέβαια, ακόμα μεγαλύτερος παράγοντας ρευστότητας είναι το πώς θα διαμορφωθεί η ρωσική ενεργειακή πολιτική τα επόμενα χρόνια. Με δεδομένο ότι ο ρωσοτουρκικός αγωγός «Turkish Stream» και η επέκτασή του μέσω Ελλάδας και Βαλκανίων προς την Κεντρική Ευρώπη δεν προβλέπεται να λειτουργήσει πριν από το 2019, η έκβαση της κρίσης στην Ουκρανία, άρα και η τύχη των αγωγών ρωσικού αερίου που περνάνε από το έδαφός της, αλλά και η αναδιάταξη των ενεργειακών ισορροπιών με την εκ νέου εισαγωγή του Ιράν στο παιχνίδι, όπως φαίνεται μέχρι στιγμής, ενδέχεται να διαφοροποιήσουν στο μεσοδιάστημα τις προτεραιότητες της Μόσχας. Στο βαθμό, μάλιστα, που δεν προχωρήσουν οι ιδιωτικοποιήσεις του ΟΛΘ και της ΤΡΑΙΝΟΣΕ με όρους που να εξυπηρετούν τα ρωσικά μονοπώλια, το «ρωσικό σκέλος» των σχεδίων της ελληνικής αστικής τάξης για μετατροπή της χώρας σε «πλουραλιστικό ενεργειακό δρόμο» (κατά την ορολογία του ίδιου του Αλ. Τσίπρα), θα παραμένει έωλο...

ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ

Αποδεικνύοντας ότι αυτές οι δυνάμεις κάνουν αντιπολίτευση από τη σκοπιά επιτάχυνσης της προώθησης των συμφερόντων του κεφαλαίου, συμπολιτευόμενοι, δηλαδή, στο βασικό στρατηγικό πλαίσιο που υπηρέτησαν όλα τα προηγούμενα χρόνια και υπηρετεί και η σημερινή συγκυβέρνηση.

Σε αυτήν τη βάση, λέγεται ότι ο Αντ. Σαμαρας θα επιχειρήσει εκ νέου να εξασφαλίσει τη σύμφωνη γνώμη του Στ. Θεοδωράκη από το Ποτάμι και του Ευ. Βενιζέλου από το ΠΑΣΟΚ, ώστε να προχωρήσει η συγκρότηση ενός μετώπου «φιλοευρωπαϊκών δυνάμεων» και να υπάρχει συντονισμένη αντιπολιτευτική τακτική απέναντι στην κυβέρνηση. Αλλωστε, και τα τρία αυτά αστικά κόμματα συγκλίνουν ολοένα και πιο ανοικτά, τελευταία, στην κριτική τους απέναντι στην κυβέρνηση στα ζητήματα διαχείρισης των ζητημάτων της καπιταλιστικής οικονομίας, το μεταναστευτικό, και τη λεγόμενη δημόσια ασφάλεια.

Βέβαια, όλα δείχνουν ότι ο Σαμαράς έχει κατ' αρχάς να αντιμετωπίσει και τις εξελίξεις στο εσωκομματικό μέτωπο της ΝΔ, καθώς συνεχίζονται οι φωνές που θέλουν αλλαγή ηγεσίας και αλλαγή τακτικής του κόμματος. Και όπως φαίνεται, στο επόμενο διάστημα, αναμένονται και σε αυτό το ζήτημα εξελίξεις.

Επίσης, είναι αμφίβολο αν ο Σαμαράς εξασφαλίσει την τέτοια συναίνεση από Ποτάμι και ΠΑΣΟΚ, την οποία του αρνήθηκαν και προηγούμενα, εφόσον δεν θέλουν να κλείσουν την πόρτα σε μια ενδεχόμενη κυβερνητική συνεργασία τους με τον ΣΥΡΙΖΑ.

Λόγου χάρη, ο Θεοδωράκης δεν θέλει να ταυτιστεί με τα πεπραγμένα της προηγούμενης διακυβέρνησης, και προτιμά να μιλά για μια «Επαναστατική κυβέρνηση ρεαλιστών», όπως είπε χαρακτηριστικά σε συνέντευξή του στη «Real Νews» το προηγούμενο Σάββατο, δίνοντας και αυτός το «εποικοδομητικό σπρώξιμο» στην κυβέρνηση, ώστε να προχωρήσουν τάχιστα οι αναδιαρθρώσεις που έχει ανάγκη το εγχώριο κεφάλαιο.

Αλλωστε, κάλεσε τον πρωθυπουργό «να γίνει πιο ενεργός. Να μην αφήνει τις εκκρεμότητες να σέρνονται». Επίσης, «να μην καθυστερεί άλλο τον έντιμο συμβιβασμό, στον οποίο αναφέρθηκε. Και να πάψουν οι υπουργοί του να μαλώνουν μεταξύ τους και να πάρουν αποφάσεις για το κοινό καλό και όχι για τις συντεχνίες, τα συμφέροντα και τις συνιστώσες τους (...) Η κυβέρνηση είναι ένα συγκοινωνούν δοχείο. Δεν μπορεί ο αντιπρόεδρος να λέει "θα παραχωρήσουμε τον ΟΛΠ στους Κινέζους" και ο υπουργός να απαντάει "εγώ και οι συνδικαλιστές δε θέλουμε τους Κινέζους". Αυτά πρέπει να λύσει ο πρωθυπουργός και δεν τα λύνει. Προχτές ο Κινέζος πρέσβης με ρωτούσε "τι θα γίνει επιτέλους με το λιμάνι;". Πείτε μου εσείς τι πρέπει να του απαντήσω»...

Στο ίδιο μήκος κύματος, την Πέμπτη, μιλώντας στον ΑΝΤ1, έλεγε: «Ο Σόιμπλε είναι η μια όψη του ίδιου προβλήματος. Ζητάει λιτότητα που είναι μια αποτυχημένη συνταγή για την Ελλάδα καιαπό την άλλη η κυβέρνηση είναι πιστή στον κρατισμό. Και τα δύο είναι λάθος. Η χώρα θέλει μεγάλες αλλαγές και μεταρρυθμίσεις, η κυβέρνηση δεν τολμά να τις κάνει και θα την πατήσει». Εβαλε, επομένως, καθαρά τα αιτήματα της αστικής τάξης για ένα πιο χαλαρό μείγμα διαχείρισης του χρέους προς απελευθέρωση παραπέρα κονδυλίων στήριξής τους, με ταυτόχρονη προώθηση των καπιταλιστικών αναδιαρθρώσεων και διάνοιξη νέων πεδίων κερδοφορίας στο κεφάλαιο.

Οπως είπε, άλλωστε, ο ίδιος σηματοδοτώντας το ρόλο επιταχυντή τέτοιων εξελίξεων που θέλει να παίξει το Ποτάμι για την αναθέρμανση της καπιταλιστικής αγοράς, «δεν είμαστε ούτε με τη λιτότητα του παρελθόντος ούτε με τον κρατισμό του παρόντος. Εμείς είμαστε το κόμμα των μεγάλων αλλαγών. Αυτό δεν μπορούν να καταλάβουν αριστεροί και δεξιοί συντηρητικοί εγκέφαλοι».

Σημειωτέον, σε ερώτηση, τέλος, για το αν το Ποτάμι θα μπει στην κυβέρνηση, δεν αρνήθηκε μια τέτοια προοπτική ώστε να βάλει πλάτη στην υλοποίηση ενός κυβερνητικού προγράμματος, αρκεί να ...υπάρχει και να εξυπηρετεί τα ζητούμενα της αστικής τάξης: «Τι θα άλλαζε αν εγώ γινόμουν υπουργός Εμπορίου; Τι σημασία έχει να συμμετέχεις σε μια κυβέρνηση που δεν ξέρει τι να κάνει με την παιδεία, την οικονομία, τους μετανάστες, τις διαπραγματεύσεις; Η κυβερνητική γραμμή είναι "μην κάνετε τίποτα"», είπε χαρακτηριστικά, εκφράζοντας τις ενστάσεις του για τον τρόπο που διαχειρίζεται τα ζητήματα του κεφαλαίου η συγκυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ.

Με το «φιλοευρωπαϊκό μέτωπο» φλερτάρει, εκτός του Σαμαρά, και ο Βενιζέλος, το παρουσιάζει ωστόσο ως πρόταση για κυβέρνηση από όλες τις «ευρωπαϊκές» πολιτικές δυνάμεις. Ετσι, τουλάχιστον, είπε την προηγούμενη βδομάδα, μιλώντας στο «Βήμα fm», αφήνοντας περιθώρια για μια κυβέρνηση όπου θα μετέχουν και ΣΥΡΙΖΑ και ΝΔ ή έστω τα μεγαλύτερα κομμάτια τους. Σενάριο που διακινείται σε διάφορα κέντρα και παράκεντρα του συστήματος και θέλει το σχηματισμό μιας τέτοιας κυβέρνησης «εθνικού σκοπού», «εθνικής σωτηρίας» ή όπως αλλιώς ονομαστεί, με πρωθυπουργό έναν εκ των Δ. Αβραμόπουλου, Γ, Στουρνάρα, Γ. Προβόπουλουή Στ. Δήμα.

Εκτιμώντας ο Βενιζέλος ότι τον Ιούνη έρχεται και τρίτο μνημόνιο, έστειλε μήνυμα στην κυβέρνηση, και όπου αλλού, να μη θεωρούν δεδομένη τη θετική ψήφο των 13 βουλευτών του ΠΑΣΟΚ, έχοντας προφανώς και το φόβο της εξαΰλωσης ότινος απέμεινε από το ΠΑΣΟΚ: «Δηλαδή τους 13 βουλευτές του ΠΑΣΟΚ θέλουν τώρα; Αυτό τους μάρανε;», «Δηλαδή, 13 θέλουν κι αυτούς να τους πνίξουν; Να μη μείνει τίποτε;», «Θέλουν να θυσιάσουμε τα πάντα, επειδή αυτοί είναι ανεύθυνοι και δεν αναλαμβάνουν κόστος;» ήταν μερικές από τις φράσεις που χρησιμοποίησε.

Τι αντιπρότεινε για να ψηφιστεί το επερχόμενο τρίτο μνημόνιο, να εφαρμοστούν τα αντιλαϊκά μέτρα που χρειάζονται τα μονοπώλια για να ξεπεράσουν την κρίση τους; «Εμείς λέμε την άποψή μας, εμείς λέμε "ελάτε να γίνει μια κυβέρνηση με όλες τις ευρωπαϊκές δυνάμεις οι οποίες είναι υπεύθυνες...", από την αρχή το λέγαμε. Εμείς λέγαμε ότι πρέπει να υιοθετηθεί η εθνική στρατηγική».

Οπου ως «εθνική στρατηγική» ο Βενιζέλος εννοεί την τάχιστη προσαρμογή της κυβέρνησης στα ζητούμενα της καπιταλιστικής οικονομίας. Επ' αυτού έλεγε την Πέμπτη στη Βουλή βάζοντας ζήτημα ανικανότητας της κυβέρνησης να χειριστεί όλα τα φλέγοντα ζητήματα της εγχώριας αστικής τάξης:«Η εντύπωσή μου είναι ότι η κυβέρνηση έχει χάσει τον έλεγχο σε όλα τα κρίσιμα μέτωπα.Φυσικά, στο μέτωπο της οικονομίας και της διαπραγμάτευσης, στο μέτωπο της ασφάλειας, τηςμεταναστευτικής πολιτικής και των θεσμών συνολικά συμπεριλαμβανομένης και τηςΔικαιοσύνης και του σωφρονιστικού συστήματος. Και δεν αναφέρω, για την οικονομία του λόγου, την εξωτερική πολιτική και τη θέση της χώρας στους διεθνείς συσχετισμούς».

Ειδικά για την οικονομία και το γεγονός ότι η κυβέρνηση δεν έχει καταλήξει ακόμα σε κάποια συμφωνία με τους δανειστές για την παραπέρα διαχείριση του χρέους, εκτίμησε: «Χάνουμε χρόνο ως έθνος και τρώμε τις σάρκες μας εις βάρος της οικονομίας». «Εχουμε όμως ήδηεσωτερική παύση πληρωμών προ πολλού», πρόσθεσε. «Εχει ρουφηχτεί όλη η ρευστότητα, αποδυναμώνονται διαρκώς οι τράπεζες και επιδεινώνονται όλα τα δημοσιονομικά και μακροοικονομικά μεγέθη. Ούτε κουβέντα για ανάπτυξη. Αποθάρρυνση επενδύσεων, επαναφορά του πιο σκληρού και ακραίου κρατισμού», συμπλήρωσε την κριτική του από τη σκοπιά των συμφερόντων του κεφαλαίου, προειδοποιώντας εξάλλου ότι υπάρχει κίνδυνος για «πτώχευση εντός ευρώ. Το να είσαι μαύρη τρύπα εντός ευρώ», να μείνει η εγχώρια καπιταλιστική οικονομία «για απροσδιόριστο χρόνο στο περιθώριο των εξελίξεων, χωρίς ανανεωμένο παραγωγικό ιστό, χωρίς ανταγωνιστικότητα, χωρίς νέα παρέμβαση στο χρέος».

Βέβαια όλη αυτή η πρεμούρα τους να κλείσει άμεσα η συμφωνία με τους εταίρους και να διασφαλιστεί η κυρίαρχη στρατηγική επιλογή των ντόπιων μονοπωλίων για παραμονή της χώρας στην ΕΕ και στο ευρώ με τους καλύτερους δυνατούς όρους για τα ντόπια μονοπώλια, καμία σχέση δεν έχει με τα πραγματικά λαϊκά συμφέροντα,

Και μόνο το δίλημμα «συμφωνία ή χρεοκοπία», όπως προβάλλεται από μια σειρά κύκλους, είναι αποπροσανατολιστικό και καλλιεργεί το έδαφος, για να υλοποιηθούν νέα αντιλαϊκά μέτρα. Αλλωστε, και η συμφωνία της κυβέρνησης με τους εταίρους της μονιμοποιεί και ενισχύει τα τέτοια μέτρα, τη χρεοκοπία του λαού.

Ούτε οι τροϊκανές διαπραγματεύσεις, ούτε τα κομπρεμί με ΕΕ και ΔΝΤ, ούτε τα επικίνδυνα γεωπολιτικά παιχνίδια της κυβέρνησης εν μέσω οξυμένων ενδοϊμπεριαλιστικών ανταγωνισμών και ενδοαστικών αντιθέσεων, εξασφαλίζουν την ευημερία του λαού. Κάθε άλλο τού επιφυλάσσουν ακόμα χειρότερες συνθήκες διαβίωσης και εργασίας.

Γι' αυτό ο λαός δεν πρέπει να περιμένει τίποτα θετικό από τα σενάρια και τις διεργασίες που συντελούνται μέσα στο αστικό πολιτικό σύστημα. Η διάψευση προσδοκιών και ψευδαισθήσεων που είχε καλλιεργήσει ο ΣΥΡΙΖΑ δεν πρέπει να οδηγήσει στο συμβιβασμό με την αντιλαϊκή πολιτική, στη δικαίωση της πολιτικής που ασκήθηκε όλα τα προηγούμενα χρόνια, υπηρετώντας το κεφάλαιο. Πρέπει να οδηγεί στο συμπέρασμα ότι η λύση για το λαό βρίσκεται έξω από τις μεταμορφώσεις και τις μεταμφιέσεις του αστικού πολιτικού συστήματος.

ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ

Στα διαβούλια της ΕΕ, η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ διαπραγματεύεται τις αξιώσεις της αστικής τάξης της Ελλάδας για μέτρα που θα βοηθήσουν στην ανάκαμψη της κερδοφορίας της. Δεν διαπραγματεύεται φιλολαϊκά μέτρα κόντρα στα αντιλαϊκά που αντιπροτείνουν οι δανειστές. Το αντιλαϊκό αυτό περιεχόμενο προκαθορίζει και την έκβαση των παζαριών, ανεξάρτητα πώς αυτή θα βαφτιστεί από την κυβέρνηση και τα αστικά επιτελεία, στην προσπάθειά τους να χειραγωγήσουν το λαό να συναινέσει σε συμφωνίες ή εξελίξεις απ' τις οποίες θα βγει από χέρι χαμένος.

Διαπραγματευόμενη για τα συμφέροντα των εγχώριων επιχειρηματικών ομίλων, η κυβέρνηση πραγματικά επιδιώκει έναν «έντιμο συμβιβασμό» ανάμεσα σ' αυτά τα συμφέροντα και τις δεσμεύσεις που απορρέουν από τη συμμετοχή της ελληνικής αστικής τάξης στις διακρατικές συμμαχίες του κεφαλαίου, στο φόντο μάλιστα των οξυμένων ενδοϊμπεριαλιστικών ανταγωνισμών στο εσωτερικό της Ευρωζώνης. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, το ελληνικό κεφάλαιο διεκδικεί μια «χαλάρωση» της περιοριστικής πολιτικής, μια «ελάφρυνση» του κρατικού χρέους, έτσι ώστε να μπορέσει να εξασφαλίσει περαιτέρω κρατική ενίσχυση, με «ζεστό» χρήμα και κάθε είδους άλλες «διευκολύνσεις» στις επενδύσεις του, στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητάς του.

Αυτά τα ίδια συμφέροντα, η συγκυβέρνηση θα υπερασπίσει ακόμα και στο ενδεχόμενο μη συμφωνίας, στο ενδεχόμενο μιας αντιπαράθεσης, φορτώνοντας και αυτήν την επιλογή στις πλάτες του λαού που θα πληρώσει το κόστος, ενώ βεβαίως θα καλείται στο όνομα της «εθνικής υπερηφάνειας» να στηρίξει αυτές τις επιλογές.

Το ότι ο «έντιμος συμβιβασμός» δεν συνιστά κάποιου είδους χρυσή τομή ανάμεσα σε φιλολαϊκές και αντιλαϊκές προτάσεις προκύπτει και απ' το γεγονός ότι η κυβέρνηση έχει προηγουμένως αποδεχτεί το μνημονιακό πλαίσιο που βαραίνει αφόρητα κάθε εργατική - λαϊκή οικογένεια, έχει διαγράψει κάθε σκέψη για ανάκτηση απωλειών, έχει διαβεβαιώσει για την προσήλωσή της στο αντιλαϊκό πλαίσιο κανόνων της λυκοσυμμαχίας, έχει σηκώσει το «λάβαρο» των αναγκών του κεφαλαίου. Τι είδους συμβιβασμός, λοιπόν, θα μπορούσε να προκύψει μετά απ' όλα αυτά, μέσα σε ένα τόσο ασφυκτικό για το λαό πλαίσιο;

Οι στόχοι που θέτει η κυβέρνηση ταυτίζονται με οριστικό και αμετάκλητο ενταφιασμό των προσδοκιών που ο ΣΥΡΙΖΑ είχε καλλιεργήσει σε έναν κόσμο με επίκεντρο ορισμένες διακηρύξεις του Προγράμματος της Θεσσαλονίκης, ενώ αφήνουν ανοιχτό το παράθυρο και για νέα επώδυνα μέτρα για το λαό.

Ούτως ή άλλως, το πρόγραμμα της Θεσσαλονίκης συντίθεται κατά κύριο λόγο από προτάσεις στήριξης των καπιταλιστικών επενδύσεων, προτάσεις στοχευμένες στην εξοικονόμηση πόρων στο κρατικό ταμείο που θα διοχετεύονται στη συνέχεια στο κεφάλαιο. Το μόνο σημείο αυτού του προγράμματος που αφορά στο λαό είναι αυτό που προβλέπει ορισμένα ψιχία για την άμβλυνση των φαινομένων ακραίας φτώχειας. Ψίχουλα που, μέσα σε 3 περίπου μήνες απ' τις εκλογές, μειώθηκαν περαιτέρω, φτάνοντας τελικά η κυβέρνηση να νομοθετήσει μια ελεημοσύνη 200 εκατομμυρίων ευρώ, που δεν φτάνουν ούτε για «ζήτω», ούτε για τσιρότα για τις αιμάσσουσες πληγές του λαού.

Το τελευταίο διάστημα, βεβαίως, και ενώ προχωρούν τα παζάρια με τους «εταίρους» για την «εξειδίκευση» της αντιλαϊκής συμφωνίας της 20ής Φλεβάρη, αλλά και για τη νέα συμφωνία που επιδιώκεται να την ακολουθήσει μετά τον Ιούνη, τα αστικά επιτελεία ολοένα και περισσότερο αναφέρονται σε έναν «οδυνηρό συμβιβασμό», επικαλούμενα ότι χάθηκε πολύτιμος χρόνος που έτρεξε σε βάρος της ελληνικής κυβέρνησης και των επιδιώξεών της.

Δεν εκφράζουν απλώς το παράπονό τους, επειδή καθώς φαίνεται οι αξιώσεις τους για αλλαγές στο μείγμα διαχείρισης που θα στήριζαν την ανάκαμψη κερδών στην Ελλάδα δεν φαίνεται να συγκεντρώνουν πολλές ελπίδες να υλοποιηθούν. Επιχειρούν να καλλιεργήσουν το έδαφος στο λαό όχι απλά και μόνο για τη διάψευση των προσδοκιών που έτρεφε, αλλά και για να αποδεχτεί μια ακόμα συμφωνία - λαιμητόμο για τα συμφέροντά του. Γνωρίζουν άλλωστε καλά ότι αυτό είναι το πλέον ασφαλές καταφύγιο για όσο τα «μποφόρ» της καπιταλιστικής κρίσης δεν πέφτουν. Η αφαίμαξη του λαού είναι η πλέον ασφαλής μέθοδος για να στηρίξουν την αναιμική ανάκαμψή τους.

Την Τρίτη, 31/3, στην εφημερίδα «Τα Νέα», υπήρχε ρεπορτάζ στο οποίο αναφερόταν: «Οι κλειστές κάνουλες των τραπεζών, η κατακόρυφη πτώση του τζίρου και η παύση πίστωσης από προμηθευτές του εξωτερικού συνθέτουν τη δραματική εικόνα της αγοράς». Αυτή η καταγραφή αποτυπώνει ανάγλυφα την αγωνία της αστικής τάξης για την πορεία της οικονομίας μετά από σχεδόν 6 χρόνια καπιταλιστικής οικονομικής κρίσης, καταστροφής κεφαλαίου και εργατικής δύναμης. Αποτυπώνει το φόβο της για νέα ύφεση. Τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ του Γενάρη για την καπιταλιστική οικονομία είναι αποκαρδιωτικά για το κεφάλαιο και δείχνουν σημάδια κρίσης. Σύμφωνα με αυτά, μεγάλη επιδείνωση παρουσίασε ο δείκτης κύκλου εργασιών στη βιομηχανία το Γενάρη του 2015, υποχωρώντας κατά 16% σε σχέση με την υποχώρηση 5,2% του Γενάρη του 2014. Σχεδόν ίδια είναι η πορεία του δείκτη και σε σχέση με το Δεκέμβρη του 2014.

Κατά τα αστικά επιτελεία, τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ δείχνουν αδυναμία εξόδου από την ύφεση της εγχώριας βιομηχανίας, ενώ προοιωνίζονται ακόμη χειρότερες μέρες, καθώς τα στοιχεία του Γενάρη δείχνουν ύφεση και σε κλάδους που μέχρι τώρα είχαν επιδείξει αντοχές, κυρίως λόγω του εξαγωγικού τους προσανατολισμού, όπως τα πετρελαιοειδή.

Από τα αναλυτικά στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, η επιδείνωση οφείλεται στη μείωση του δείκτη κύκλου εργασιών μεταποιητικής βιομηχανίας κατά 16,2%, που εξηγείται από τη μείωση της εσωτερικής ζήτησης και τη μείωση εξαγωγών.

Ενδεικτικά του νέου κύκλου ύφεσης στον οποίο εισέρχεται η βιομηχανία, σύμφωνα με τον αστικό Τύπο, είναι τα συγκρίσιμα στοιχεία του δείκτη Γενάρη 2015 με το δείκτη Δεκέμβρη 2014, όπου το σύνολο των κλάδων εμφανίζει αρνητικό πρόσημο, με εξαίρεση τον κλάδο τροφίμων (5,6%), κλωστοϋφαντουργικών ειδών (18,7%), χημικών προϊόντων (2,9%) και βασικών μετάλλων (13,9%).

Τα στοιχεία ομολογούν ότι σκαλώνει η ανάκαμψη της καπιταλιστικής οικονομίας της Ελλάδας, ότι ενδέχεται να πισωγυρίσει. Ολα αυτά σε συνδυασμό με τη στασιμότητα στην οικονομία της Ευρωζώνης καθιστούν για την αστική τάξη το πρόβλημα ακόμα πιο οξύ, πόσο μάλλον ότι συνοδεύεται από δυσκολία στη χρηματοδότησή της.

Οι γλαφυρές περιγραφές στον αστικό Τύπο κρούουν το κώδωνα του κινδύνου όπως έκαναν άλλωστε και παλιότερα, επισημαίνοντας την ανάγκη να επιταχυνθεί η υλοποίηση μέτρων στήριξης της καπιταλιστικής ανάκαμψης.

Με την καπιταλιστική οικονομία σ' αυτήν την κατάσταση, σε Ελλάδα και Ευρωζώνη, με τους ανταγωνισμούς να μαίνονται μεταξύ ιμπεριαλιστικών κέντρων και μονοπωλιακών ομίλων, είναι τουλάχιστον αυταπάτη να πιστεύει κανείς ότι υπάρχει η παραμικρή δυνατότητα όχι άσκησης φιλολαϊκής πολιτικής, αλλά και λήψης έστω μέτρων ουσιαστικής ανακούφισης του λαού και μάλιστα από κυβερνήσεις που υποκλίνονται στα προτάγματα όσων τσακίζουν τους λαούς. «Εντιμος» ή «οδυνηρός» ο συμβιβασμός ή η όποια έκβαση της διαπραγμάτευσης θα 'ναι από χέρι αντιλαϊκή. Αλλωστε, αιώνες καπιταλισμού αποδεικνύουν ότι είναι αδύνατο να συμβιβαστούν διαμετρικά αντίθετα ταξικά συμφέροντα. Οποτε ο λαός παρασύρθηκε να πιστέψει κάτι τέτοιο οδηγήθηκε σε πραγματική πανωλεθρία.

Γι' αυτό είναι κρίσιμο οι εργαζόμενοι να μην έχουν στάση αναμονής απέναντι στις εξελίξεις, στις διαπραγματεύσεις και τα παζάρια. Για τους εργαζόμενους, τα λαϊκά στρώματα είναι μονόδρομος η οργάνωση της πάλης τους για ανάκτηση των απωλειών τους, κατάργηση όλων των αντεργατικών - αντιλαϊκών νόμων, με ταυτόχρονη διεκδίκηση κάλυψης όλων των σύγχρονων αναγκών τους. Είναι σημαντικό να αναδειχθούν οι προϋποθέσεις που χρειάζονται, προκειμένου να υπάρξει διέξοδος υπέρ των λαϊκών - εργατικών συμφερόντων. Προϋποθέσεις που δεν παζαρεύονται, δεν μπορούν να γίνουν αντικείμενο διαπραγμάτευσης, ούτε αφορούν αντιπαραθέσεις για λογαριασμό του κεφαλαίου. Τέτοιες προϋποθέσεις είναι η κοινωνικοποίηση των μονοπωλίων, ο κεντρικός σχεδιασμός της οικονομίας, η αποδέσμευση από την ΕΕ, το ΝΑΤΟ, απ' όλες τις ιμπεριαλιστικές συμμαχίες, η μη αναγνώριση του χρέους και η μονομερής διαγραφή του. Προϋποθέσεις που βεβαίως δεν χαρίζονται ούτε διαμορφώνονται με κυβερνητικές εναλλαγές εντός του σημερινού πλαισίου. Προϋποθέσεις που καταχτιούνται με αγώνα, με πάλη του λαού σε κατεύθυνση ρήξης με την ΕΕ, το κεφάλαιο, που απαιτούν ανατροπή της εξουσίας των μονοπωλίων.

ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ

«Εντός των τειχών» και για την εξυπηρέτηση των συμφερόντων του κεφαλαίου εξελίσσονται τα αντιλαϊκά παζάρια ανάμεσα στη συγκυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ και τα ιμπεριαλιστικά κέντρα και οργανισμούς (Κομισιόν - ΔΝΤ - ΕΚΤ) με τη συμμετοχή και τις αλλεπάλληλες παρεμβάσεις από την πλευρά των ΗΠΑ. Καθένας για λογαριασμό των μονοπωλίων που υποστηρίζει και εκπροσωπεί και όλοι μαζί από κοινού μεθοδεύουν τα νέας κοπής αντιλαϊκά μέτρα, κάποια από αυτά στο πλαίσιο του τρέχοντος μνημονίου και της «αξιολόγησης», και άλλα με την επόμενη δανειακή σύμβαση, άρα και με το μνημόνιο που θα τη συνοδεύσει, ανεξάρτητα από την ονομασία που θα του δοθεί.

Την ίδια ώρα, παράλληλα με την επιτάχυνση των διεργασιών, ολοένα και περισσότερο ξεθωριάζουν οι όποιες λεγόμενες «κόκκινες γραμμές» της συγκυβέρνησης σε Εργασιακά, Ασφαλιστικό, ΦΠΑ και ιδιωτικοποιήσεις, που αντιμετωπίζονται πλέον ως «διαφωνίες» που θα ξεπεραστούν με «προωθητική σύνθεση», όπως ανέφερε χαρακτηριστικά και ο Αλ. Τσίπρας, με δήλωσή του στο πρακτορείο «Ρόιτερς».

Σε αυτό το φόντο, ξεκίνησε χτες και συνεχίζεται σήμερα στο Παρίσι η συνεδρίαση του λεγόμενου «Brussels Group», που απαρτίζεται από τους «θεσμούς» της τρόικας και τους εκπροσώπους της συγκυβέρνησης, η οποία προσέρχεται στη διαπραγμάτευση με στόχο την επίτευξη μιας «ενδιάμεσης συμφωνίας», όπως λένε, με τους ιμπεριαλιστικούς οργανισμούς (ΕΕ - ΕΚΤ - ΔΝΤ). Οπως χαρακτηριστικά τονίζεται από υψηλόβαθμες κυβερνητικές πηγές, «το κυβερνητικό κλιμάκιο, που συμμετέχει στις διαπραγματεύσεις, έχει κάνει σαφή τη στρατηγική του προκειμένου να υπάρξει ενδιάμεση συμφωνίαγια τη χρηματοπιστωτική χαλάρωση και την εκταμίευση των οφειλόμενων ποσών από τους πιστωτές προς την Ελλάδα»...

Στην πραγματικότητα, η νέα αντιλαϊκή συμφωνία θα έρθει να «γεφυρώσει» τα προηγούμενα με τα επόμενα «μνημόνια», και μάλιστα σε συνθήκες ακόμη μεγαλύτερης ασφυξίας για την εργατική τάξη και τα άλλα λαϊκά στρώματα. Είναι σαφές ότι η συνεχιζόμενη διαβούλευση είναι αναπόσπαστα συνδεμένη με την επόμενη «μεγάλη συμφωνία», που θα ακολουθήσει μετά τη λήξη και της 4μηνης παράτασης (τέλος Ιούνη), που δόθηκε στο τρέχον μνημόνιο. Συμφωνία με νέα αντεργατικά - αντιλαϊκά μέτρα, στο όνομα της διαπραγμάτευσης για το χρέος του κεφαλαίου που πληρώνει ο λαός.

Ο υπουργός Οικονομικών, Γ. Βαρουφάκης, σε δηλώσεις του από την Ουάσιγκτον, στο πλαίσιο της εαρινής Συνόδου ΔΝΤ - Παγκόσμιας Τράπεζας τόνισε: «Το ζητούμενο είναι τι κάνουμε στη μετά τον Ιούνιο εποχή. Στόχος μας είναι μια καλή συμφωνία για τη μετά τον Ιούνιο εποχή, σε διαφορετική αντίληψη από τις προηγούμενες, που επέτειναν το πρόβλημα».

Η μεθόδευση και η επικοινωνιακή διαχείριση της αντιλαϊκής ατζέντας προκύπτουν και από την τοποθέτηση του Γ. Βαρουφάκη στο συνέδριο του ινστιτούτου «Brookings». Οπως είπε, η κυβέρνηση επιδιώκει τώρα να πετύχει μια «μικρή συμφωνία» σε 5 - 6 μεταρρυθμίσεις που θα προχωρήσουν άμεσα και τη συγχώνευση της συνολικής αξιολόγησης με τη συμφωνία που θα γίνει για την «επόμενη μέρα», το καλοκαίρι δηλαδή. Δεν μπορούμε, ανέφερε χαρακτηριστικά, να ανοίξουμε όλα τα θέματα, γιατί πρακτικά δεν λύνουμε τίποτα...

Σε κάθε περίπτωση, ανεξάρτητα από την έκβαση της «ενδιάμεσης» ή άλλης πρόσκαιρης αντιλαϊκής συμφωνίας, είναι βέβαιο ότι η επίθεση του κεφαλαίου θα εκδηλωθεί με νέα αντιλαϊκά μέτρα. Το «ζητούμενο» είναι η επόμενη δανειακή σύμβαση στήριξης του ελληνικού κράτους (αναμένεται να φτάσει σε αρκετές δεκάδες δισ. ευρώ) και βέβαια οι όροι του επόμενου μνημονίου που θα τη συνοδεύουν, ανεξάρτητα από την ονομασία που θα του δοθεί.

Σύμφωνα με τον υπουργό Οικονομικών της Γερμανίας, Β. Σόιμπλε, εάν η Ελλάδα θέλει να λάβει το υπόλοιπο ποσό του πακέτου στήριξης θα πρέπει να βρεθεί λύση μέχρι τις 30 Ιούνη, δηλαδή μέχρι τη λήξη του σημερινού «προγράμματος». Οπως τόνισε, «ό,τι κι αν συμβεί, παραμένει στην ΕΕ»,διευκρινίζοντας ότι αν μείνει στην Ευρωζώνη θα πρέπει να δημιουργήσει τις συνθήκες για κάτι τέτοιο.

Σύμφωνα με εκτιμήσεις της βρετανικής τράπεζας Barclays, η επόμενη φάση θα απαιτήσει συμφωνία για νέο πακέτο χρηματοοικονομικής στήριξης μέχρι το τέλος Ιούνη, προκειμένου να καλυφθούν οι χρηματοδοτικές ανάγκες της Ελλάδας για τους επόμενους τουλάχιστον 12 - 18 μήνες, ενώ, με βάση τις εκτιμήσεις της, το «πρόγραμμα» θα περιλαμβάνεινέα δάνεια τουλάχιστον 25 - 30 δισ. ευρώ...

Δεν αναμένεται να υπάρξει συμφωνία για την Ελλάδα στο προσεχές Γιούρογκρουπ (24 Απρίλη) διευκρίνισε από την Ουάσιγκτον και ο Γερμανός υπουργός Οικονομικών, Β. Σόιμπλε. Πρόσθεσε ακόμη ότι η Ελλάδα πρέπει να σεβαστεί τις συμφωνίες προκειμένου να λάβει την τελευταία δόση του τρέχοντος προγράμματος, ενώ σημείωσε ότι η Αθήνα είναι ελεύθερη να ζητήσει βοήθεια από τη Ρωσία, «αν και δεν νομίζω ότι θα λάβει πολλά». Χαρακτηριστική είναι η παρέμβαση του Β. Σόιμπλε: «Αν δούμε την Ελλάδα, δεν αποτελεί μεγάλο μέρος της οικονομίας της Ευρωζώνης ως συνόλου. Οι περισσότεροι συμμετέχοντες στις χρηματαγορές μάς λένε ότι οι αγορές έχουν ήδη κοστολογήσει οτιδήποτε ενδέχεται να συμβεί. Δεν μπορεί κανείς να δει οποιαδήποτε μετάδοση (σ.σ. από ενδεχόμενο "grexit")», τόνισε στο πλαίσιο εκδήλωσης στη Νέα Υόρκη.

Στην ίδια ρότα, ο επίτροπος Οικονομικών και Νομισματικών Υποθέσεων της ΕΕ, Π. Μοσκοβισί, σημείωσε πως το ερχόμενο Γιούρογκρουπ πρέπει να είναι μια «χρήσιμη στιγμή», στην οποία θα δούμε «ισχυρή πρόοδο» στην προώθηση των μεταρρυθμίσεων, ενώ η επόμενη συνάντηση (11 Μάη) «θα πρέπει σίγουρα να είναι αποφασιστική». Σύμφωνα με τον ίδιο, «αν η ακεραιότητα δεν διαφυλαχτεί (με την Ελλάδα να αποχωρεί) σημαίνει ότι το ευρώ δεν είναι κοινό νόμισμα. Είναι απλώς ένα σύστημα σταθερών ισοτιμιών και έτσι είναι πιο αδύναμο απ' ό,τι πριν».

«Η Ιταλία ενισχύεται για να προστατευθεί από οποιοδήποτε ενδεχόμενο οικονομικό σοκ», δήλωσε ο Ιταλός υπουργός Οικονομικών, Πιερ Κάρλο Πάντοαν, απαντώντας σε ερώτηση σχετικά με την οικονομική κατάσταση της Ελλάδας. Ο Πάντοαν πρόσθεσε ότι «τα επιτόκια των ομολόγων του ιταλικού Δημοσίου βρίσκονται στο χαμηλότερο επίπεδο κάθε εποχής και χαίρουμε προστασίας από κάθε ενδεχόμενο σοκ που θα μπορούσε να προκύψει».

Την ανάγκη να υπάρξει άμεσα συμφωνία τόνισε στον υπουργό Οικονομικών, Γ. Βαρουφάκη, ο διοικητής της ΕΚΤ, M. Ντράγκι, στο πλαίσιο συνάντησης που είχαν προχτές στην Ουάσιγκτον, στο περιθώριο των εργασιών της Συνόδου ΔΝΤ - Παγκόσμιας Τράπεζας. «Ο Ντράγκι επιθυμεί γρήγορη επίλυση του ζητήματος και άμεσα συμφωνία, προκειμένου να στηριχθεί η ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας», δήλωσε ο Γ. Βαρουφάκης.

Από την πλευρά του, ο επικεφαλής του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας, Κλ. Ρέγκλινγκ, αναφερόμενος στις διαπραγματεύσεις, δήλωσε αισιόδοξος ότι θα υπάρξει σύντομα κάποια πρόοδος, επειδή τα «μαξιλάρια ρευστότητας» στην Ελλάδα είναι σαφές ότι «γίνονται πολύ πολύ μικρά».